İHD / Akademi Online Eğitime Başladı: Güz Dönemi Programı

Bilindiği gibi, İnsan Hakları Derneği 17 Temmuz 1986 tarihinde kurulmuştur. Bugün itibariyle 30 şubesi, 3 temsilciliği, yaklaşık 9 bin üyesi bulunmaktadır. Genel Merkez dahil şube ve temsilciliklerde 600 yönetici,  gönüllü olarak görev yapmaktadır. İnsan Hakları Derneği bünyesindeki bir eğitim kuruluşu olan İnsan Hakları Akademisi(İHD/Akademi), 10 yıl önce, 17 Temmuz 2010 tarihinde açılış dersi ile birlikte insan hakları eğitimine başlamıştı. İHD/Akademi, o tarihte faaliyette bulunan 28 İHD şubesiyle 14 soruluk bir anket çalışması yapmış, Şubelerin %72’si Akademinin eğitim çalışması yapması doğrultusunda görüş bildirmiştir. İHD/Akademi birazdan sözünü edeceğimiz ilk eğitim programını 2011 yılında uygulamıştır. Akademi zaman içinde  hem  bazı illerdeki şubelerde birim açılışlarını yapmış ( Diyarbakır 2012, İstanbul 2013, Adana 2015, İzmir 2017, Ankara, Çanakkale ve Batman 2019), hem de açılışı yapılan birimlerde ders programını uygulamıştır. Sonuç olarak dinamik bir süreç yaşanmıştır. Eğitim programı, 2011 yılında 11 ders olarak başlamıştır. Bu derslerin adları şöyledir:

1. İnsan haklarının türetilme kaynakları, çeşitleri ve özellikleri
2. İnsan haklarının içerik ve uygulaması ile ilgili kavramlar, insan haklarına eleştirel yaklaşımlar
3. İnsan haklarının korunması ve gerektirdikleri
4. İnsan haklarının uluslararası alanda korunması ve uluslararası insan hakları rejimlerinin özellikleri
5. Türkiye’de insan hakları, Türkiye’de insan hakları uygulamalarını belirleyen hukuk alanının dışındaki faktörler, azınlık hakları ve çok kültürlülük anlayışına yaklaşımlar
6. Türkiye’de hukuk mevzuatı ve insan hakları
7. Türkiye’de insan hakların ihlallerinin boyutları
8. Sosyal haklar
9. Türkiye’de insan haklarının korunması alanında mekanizmalar, başvuru yöntemleri ve eksiklikler
10. İnsan hakları sivil hareketi ve Türkiye, 11) 21.yüzyılda gelişmeler karşısında aktivizmin yeni biçimleri ve araçlar

Zaman içinde ders adları, bölümleri, saatleri değiştirilerek ve bazı dersler birleştirilerek uygulanmış ve 2019 yılında, edinilen tecrübenin ışığında  akademinin bilim/danışma kurulunda alınan karar doğrultusunda “zorunlu ders-seçimlik ders” ayrımına gidilmiştir. Alınan karar doğrultusunda  tüm birimlerde 2019 yılı başından itibaren  4 temel ders işlenmiştir. Bu dersler şöyledir:

1. İnsan hakları teorisi, kavramlar  ve felsefi boyut.
2. a) İnsan hakları hukuku ve b)  İnsancıl hukukun temel özellikleri,
3. İnsan haklarının korunması, a)ulusal ve b)uluslararası koruma usul ve mekanizmaları
4. Türkiye’de insan haklarının durumu, insan hakları hareketi ve  İHD tarihçesi

2. ve 3.dersler her biri iki ayrı ders olarak da (a ve b olarak belirtilen) işlenebilecektir. Akademinin ilgili birimlerinde yukarıda belirtilen zorunlu derslerin devamında 2019 yılında uygulanan seçimlik ders sayısı 18 olup adları şöyledir:

1. İnsan haklarını savunma hakkı
2. Yaşam hakkı
3. İşkence yasağı
4. Toplanma özgürlüğü
5. İfade özgürlüğü
6. Ekonomik, sosyal, kültürel ve dayanışma hakları
7. Kadın hakları
8. Eşitlik ilkesi ayrımcılık yasağı
9. Mülteci hakları
10. Azınlık hakları
11. Halkların hakları, ulusların kendi kaderini tayin hakkı
12. Çevre ve doğa hakkı
13. Çevre ve iklim aktivizmi
14. Barış hakkı
15. Vicdani ret hakkı
16. Çocuk hakları
17. Sağlık hakkı
18. LGBTİ hakları

Belirtilen konular her bir İHD/Akademi şubenin/birimin,  seçimine bırakılmıştır. İHD/Akademi derslerine İHD üyeleri, aday üyeleri, diğer insan hakları örgütlerinin üyeleri ve çalışanları katılabilmektedir. Derslere katılım ücretsizdir. 2011-2019 döneminde derslere toplam 900 yönetici ve üye katılmıştır. Eğitici olarak 100’den fazla akademisyen/uzman gönüllü olarak görev yapmıştır. Dersler, yüz yüze ve  25-30 kişilik dersliklerde işlenmiştir. İHD/Akademi, Mart ve Nisan 2020 tarihlerindeki dersleri (Çanakkale ve İstanbul) pandemi koşullları nedeniyle ertelemişti. Yakın tarihlerde, pandemi koşullarında online eğitim programını uygulama kararı aldı. Program 16 Kasım-25 Aralık 2020 tarihlerini kapsıyor. 7 İHD/Akademi şube/ birimden 14’er kişinin katılımı ile aynı anda 98 kişi derslere katılmış olacaktır. Program yukarıda belirtildiği gibi 4 zorunlu ders ve katılımcıların çoğunluğunun seçeceği 6 seçilmiş konu başlığında gerçekleştirilecektir.(*) Yüz yüze eğitimlerde, örneğin 2019 yılı eğitimlerinde 32 uzman görev yapmış, toplamda 111 yönetici ve üye eğitimlere katılmıştır. Bu defa online eğitimde yukarıda belirtildiği gibi aynı anda 98 katılımcıya ulaşılacaktır. Yakın bir tarihte, aynı eğitim programı,  İHD/Akademinin birimlerinin bulunmadığı ama İHD Şubelerinin bulunduğu bu 7 ilin dışındaki şubelerimizdeki insan hakları savunucuları için de uygulanacaktır. İHD bütün olağanüstü koşullarda çalışmalarını sürdürmüş bir insan hakları örgütüdür. İHD/Akademi de pandemi koşullarında ara verdiği yüz yüze eğitim yerine,  teknolojinin olanaklarından yararlanmak suretiyle insan hakları savunucularına yönelik online eğitim faaliyetlerini gerçekleştirecektir. İHD / Akademi Güz Dönemi Programı Okutulacak zorunlu derslere ek olarak sizlerden gelen tercihler ışığında programımızı hazırladık. Aşağıdaki tabloda derslerin tarihleri ve yürütücülerine dair bilgileri görebilirsiniz.

Tarih	Ders	Dersin Yürütücüsü
16 Kasım 2020, Pazartesi	İnsan Hakları Genel Teorisi ve Kavramlar	Prof. Dr. Nilgün Toker
23 Kasım 2020, Pazartesi	İnsan Hakları Hukuku ve İnsancıl Hukukun Temel Özellikleri	Dr. Kerem Altıparmak
27 Kasım 2020, Cuma	Ulusal ve Uluslararası Koruma Mekanizmaları	Öztürk Türkdoğan
30 Kasım 2020 Pazartesi	İHD, TİHV ve Türkiye’de İnsan Hakları Durumu	Bu oturum İHD ve TİHV başkanlarının konuşmalarıyla panel biçiminde düzenlenecektir. Konuşmacılar: Nevzat Helvacı, Yavuz Önen, Akın Birdal, Hüsnü Öndül, Yusuf Alataş, Reyhan Yalçındağ, Öztürk Türkdoğan, Eren Keskin ve Prof. Dr. Şebnem Korur Fincancı
7 Aralık 2020 Pazartesi	İnsan Haklarını Savunma Hakkı	Osman İşçi
7 Aralık 2020 Pazartesi	Yaşam Hakkı	Raci Bilici
11 Aralık 2020 Cuma	İşkence Yasağı	Metin Bakkalcı
14 Aralık 2020, Pazartesi	İfade Özgürlüğü	Levent Kanat
18 Aralık 2020, Cuma	Kadın Hakları	Feray Salman
21 Aralık 2020, Pazartesi	Ulusların Kendi Kaderini Tayin Hakkı ve Barış Hakkı	Elçin Aktoprak
25 Aralık 2020, Cuma	Değerlendirme	İHD Akademi